ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

 

Το Τμήμα μας μέσω του ΕΠΕΑΚ (Επιχειρησιακού Προγράμματος Εκπαίδευσης και Αρχικής Επαγγελματικής Κατάρτισης)  χρηματοδοτήθηκε από το Υπουργείο Παιδείας (1999 –2001) για την αναμόρφωση του Προγράμματος Σπουδών του. Στα πλαίσια αυτά, το ΤΜΧΠΑ χρηματοδοτήθηκε και για την παραγωγή σύγχρονου εκπαιδευτικού υλικού (πιλοτική παραγωγή νέων εποπτικών μέσων υποβοηθητικών της διδασκαλίας σε συγκεκριμένα γνωστικά αντικείμενα). Ένα από τα αντικείμενα αυτά είναι και η θεματική χαρτογραφία και το ανά χείρα σας προϊόν αποτελεί μια πιλοτική εφαρμογή στο τομέα αυτό.

Η χαρτογραφία ασχολείται με την επεξεργασία και γραφική απόδοση δεδομένων που αναφέρονται είτε στα φυσικά είτε στα κοινωνικά  φαινόμενα. Ένας από τους κλάδους της είναι και η θεματική χαρτογραφία, που επικεντρώνεται αφενός μεν στην επεξεργασία και απόδοση της μη γεωμετρικής πληροφορίας, αφετέρου δε στη μελέτη του συμβολισμού και των χρωμάτων που χρησιμοποιούνται  για την δημιουργία  ενός θεματικού χάρτη (όπως και με τον τρόπο που το μάτι αντιλαμβάνεται έναν χάρτη). Τις δύο τελευταίες δεκαετίες αναπτύχθηκε ταχύτατα και η χαρτογραφία με χρήση Η/Υ (ή άλλως «αυτοματοποιημένη χαρτογραφία»), που τείνει να αντικαταστήσει σχεδόν ολοκληρωτικά τις παραδοσιακές μεθόδους, ανοίγοντας νέους ορίζοντες και προοπτικές στην επεξεργασία και γραφική απόδοση των δεδομένων. Η αυτοματοποίηση μας επιτρέπει να απελευθερωθούμε από τις επίπονες και χρονοβόρες διαδικασίες του παρελθόντος και να συντμήσουμε σημαντικά τον χρόνο παραγωγής ενός χάρτη (εξ ου και η πρόσφατη μαζικοποίηση της παραγωγής χαρτών και στην χώρα μας). Φυσικά, η ευκολία στην δημιουργία θεματικών χαρτών που επιτρέπει η χρήση Η/Υ δεν σημαίνει ταυτόχρονα και ευκολία στην παραγωγή σωστών θεματικών χαρτών.

Οι φοιτητές του τμήματός μας, όπου τα εργαλεία και τεχνικές για τον σχεδιασμό κατέχουν κεντρική θέση στο πρόγραμμα σπουδών, εξοικειώνονται από τα πρώτα έτη προοδευτικά με τα πλέον προηγμένα εργαλεία (βάσεις δεδομένων, γεωγραφικά συστήματα πληροφοριών, τηλεπισκόπιση). Χρησιμοποιούν  ταυτόχρονα όλο και περισσότερο τη θεματική χαρτογραφία στην διάρκεια των σπουδών τους (εργασίες, πτυχιακές).  Η συγκεκριμένη πιλοτική εφαρμογή (CARTOGRAFIA) που αναπτύχθηκε στο Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων (συντελεστής ο κ. Α. Κωτίδης, από τους πρώτους απόφοιτους του ΤΜΧΠΑ), απευθύνεται κυρίως στους φοιτητές  των πρώτων ετών που συχνά  χρειάζονται γρήγορα και απλά να κάνουν έναν  θεματικό χάρτη, και ταυτόχρονα να δοκιμάσουν, πριν καταλήξουν, περισσότερους από έναν τρόπο απόδοσης των μεταβλητών που επιθυμούν να χαρτογραφήσουν. Το διατιθέμενο CD που εγκαθίσταται σε οποιοδήποτε Η/Υ χαμηλών σχετικά προδιαγραφών, συνοδεύεται από εγχειρίδιο χρήσης για την αναπτυχθείσα εφαρμογή και ένα κείμενο που παρουσιάζει συνοπτικά τους βασικούς κανόνες της γραφικής σημειολογίας (κείμενο του Ε. Μπόζη, αποφοίτου επίσης του ΤΜΧΠΑ). Το κείμενο αυτό, που περιέχει και επιλεκτικά  παραδείγματα, δίδει την δυνατότητα σε όσους ενδιαφέρονται έτι περισσότερο για την θεματική χαρτογραφία, να αποκτήσουν συμπληρωματικές γνώσεις που θα τους επιτρέψουν όχι μόνον να δημιουργούν εύκολα θεματικούς χάρτες, αλλά να δημιουργούν εύκολα σωστούς θεματικούς χάρτες. Ελπίζω ότι η πιλοτική αυτή εφαρμογή που δημιουργήσαμε να ανταποκρίνεται στους στόχους που θέσαμε και να φανεί χρήσιμη στους φοιτητές μας.

Καθ. Β. Κοτζαμάνης

Διευθυντής του Εργαστηρίου Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων

Επιστημονικός Υπεύθυνος του ΕΠΕΑΚ -Αναμόρφωση του Προγράμματος Σπουδών του ΤΜΧΠΑ